Việc làm Hoa Kỳ mạnh bất ngờ: 165.000 việc mới, Fed có thể tăng lãi suất

Tin tốt mà thị trường lại đón bằng nỗi lo — chuyện lạ mà quen. Bộ Lao Động Hoa Kỳ cho biết kinh tế nước này thêm 165.000 việc làm trong tháng 10 — gấp gần ba lần mức trông đợi. Tỉ lệ thất nghiệp lùi về 4,1 phần trăm, từ mức 4,2 phần trăm tháng trước. Lương giờ trung bình tăng 0,4 phần trăm, 3,1 phần trăm so với cùng kỳ, lên 38 mỹ kim một giờ.

Con số cũ cũng sửa lên

Hai tháng trước cũng được sửa lên: tháng 8 thêm 186.000 việc, tháng 9 từ 29.000 việc sửa lên 60.000 việc, cộng lại là 84.000 việc. Thị trường lao động mạnh làm câu chuyện của Fed đổi chiều: thay vì lo kinh tế đuối sức mà tính chuyện giảm lãi suất, thị trường nay tính xác suất Fed tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 12 lên hơn 65 phần trăm, có nơi tính tới hơn 76 phần trăm.

Lợi suất lên, vàng và tiền số chịu đòn

Ngay sau đó, lợi suất trái phiếu 10 năm của Hoa Kỳ vọt lên quanh 4,85 tới 4,88 phần trăm. Vàng thế giới lùi về 4.074 mỹ kim một ounce, mất gần 1 phần trăm trong phiên 6/11; vàng miếng SJC sáng 7/11 vẫn đứng ở 138–141 triệu đồng. Bitcoin cũng lình xình quanh 75.900 mỹ kim, chưa lấy lại được mốc 76.000. Phố Wall chia hai ngả: Nasdaq bật lên 1,09 phần trăm nhờ cổ phiếu chip hồi lại, Dow Jones mất 0,46 phần trăm vì tiền vay đắt lên.

Chuyện ở xa, chạm tới tiền vay

Với người giữ tiền ở Việt Nam, điều cần để ý không phải con số 165.000 việc làm, mà là giá của đồng tiền. Lãi suất ở Hoa Kỳ càng ở mức cao lâu, đồng mỹ kim càng vững, Ngân hàng Nhà nước càng khó nới tay với lãi suất trong nước. Tin tốt cho việc làm ở Hoa Kỳ có thể là tin xấu cho người vay tiền ở nhà — ít ra là cho tới khi số liệu lạm phát tháng 10 ra ngày 10/11.

Nói cho cùng, báo cáo lần này dạy lại một bài học cũ: kinh tế mạnh không phải lúc nào cũng là tin vui cho túi tiền. Việc làm nhiều, lương tăng, Fed có cớ giữ lãi suất cao; lãi suất cao, mọi thứ từ vàng tới chứng khoán đều phải tính lại giá. Khoảng chênh mua bán 3 triệu đồng một lượng vẫn là cái giá đắt nhứt mà người mua vàng miếng phải trả. Người giữ tiền để dành, không vay mượn quá sức, thì một tuần rung lắc chỉ là chuyện nhỏ; người vay nhiều để mua tài sản, thì nên tính lại xem mình chịu được bao lâu nếu lãi suất còn đứng cao thêm vài tháng.