Từ bịnh viện Gemelli, Đức Thánh Cha điện đàm với Tổng thống Putin về Kherson

Ba ngày sau ca mổ ung thư phổi, còn đang dưỡng bịnh tại Bịnh viện Gemelli, Đức Thánh Cha Lêô XIV nhấc điện thoại gọi cho Tổng thống Nga Vladimir Putin. Cuộc điện đàm ngày 16/10 — do chính ngài khởi xướng, theo lời Đức Hồng y Quốc vụ khanh Pietro Parolin — chỉ xoay quanh một thành phố nhỏ bên bờ sông Dnipro: Oleshky, thuộc vùng Kherson, nơi khoảng 2.000 thường dân đang kẹt giữa tuyến lửa, thiếu lương thực và thuốc men trầm trọng từ mùa hè tới nay.

Hai phía kể lại cuộc gọi theo hai cách khác nhau. Theo thông cáo của Toà Thánh, Đức Thánh Cha bày tỏ quan ngại sâu sắc và kêu gọi ngừng bắn để đưa lương thực, thuốc men vào, và để dân thường được sơ tán tự nguyện, an toàn. Theo thông cáo của Điện Kremlin được hãng TASS dẫn lại, Tổng thống Putin đã “trình bày chi tiết” quan điểm cho rằng trách nhiệm về tình hình ở Oleshky thuộc về phía Kyiv, đồng thời chúc Đức Thánh Cha mau bình phục và nhấn mạnh sự hợp tác Nga – Vatican trong việc gìn giữ các giá trị tinh thần. Cùng ngày hôm đó, Cao ủy Nhân quyền Liên Hiệp Quốc Volker Türk gọi tình hình tại Oleshky là “tuyệt vọng” và kêu gọi Nga để cho dân thường được sơ tán; phía Ukraine cho biết họ đã chuẩn bị sẵn đoàn sơ tán với Hội Chữ thập đỏ quốc tế sẵn sàng tham gia, chỉ còn chờ phía Nga xác nhận.

Ba ngày sau, 19/10, Đức Thánh Cha điện đàm tiếp với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy, kể lại đề nghị đã gửi cho ông Putin và kêu gọi hai phía hợp tác để mở đường nhân đạo vào Oleshky. Đây là cuộc điện đàm thứ hai của ngài với ông Putin kể từ khi đăng quang, sau lần đầu ngày 4/6/2025.

Toà Thánh là một trong số rất ít chủ thể còn giữ được đường dây nói chuyện thẳng với cả Moskva lẫn Kyiv. Vatican không có quân đội; “vũ khí” của họ là tiếng nói luân lý, mạng lưới ngoại giao với gần hết các nước trên thế giới, và uy tín của vị Giáo hoàng. Những lời kêu gọi như vậy hiếm khi đổi thay cục diện ngay, nhưng chúng giữ cho cánh cửa nhân đạo — hành lang sơ tán, trao đổi tù binh, viện trợ — không bị đóng hẳn. Và có một điều khó bỏ qua: người cất công gọi điện xin ngừng bắn cho 2.000 thường dân xa lạ, là một bịnh nhân vừa trải qua ca mổ cắt đi một phần phổi.