902 hộ phố cổ được mua nhà ở xã hội, không qua bốc thăm

Bình quân mỗi hộ bốn người, nhiều thế hệ chen nhau trong một gian nhà chưa tới 20 thước vuông sàn — đó là đời sống của 902 hộ dân khó khăn nhứt về nhà ở tại phố cổ, phố cũ, phường Hoàn Kiếm. Ngày 28/10, Hội Đồng Nhân Dân thành phố Hà Nội thông qua chủ trương giải quyết chỗ ở cho những hộ này bằng cơ chế mua, thuê mua nhà ở xã hội mà không qua bốc thăm.

Theo nghị quyết thông qua trên cơ sở tờ trình ngày 27/10 của Ủy Ban Nhân Dân thành phố, chánh sách trước mắt áp dụng tại phường Hoàn Kiếm. Hộ dân muốn hưởng cơ chế này phải thường trú và thực tế sinh sống tại nhà ở thuộc vùng phố cổ, phố cũ của phường trước ngày nghị quyết thông qua, có diện tích bình quân dưới 5 thước vuông sàn, cùng lúc đủ điều kiện mua, thuê mua nhà ở xã hội. Việc tham gia theo nhu cầu tự nguyện, danh sách do phường Hoàn Kiếm phê duyệt, mỗi hộ chỉ được một căn, một lần.

Thành phố dự kiến bố trí tối đa 902 căn, mỗi hộ một căn, theo nhu cầu đăng ký. Trong năm 2026, thành phố bố trí trước 552 căn tại 9 dự án, chọn theo khả năng nối với giao thông công cộng, ưu tiên vị trí gắn với tuyến đường sắt đô thị. Giá bán, giá thuê mua, hồ sơ, thủ tục và chánh sách vay vốn ưu đãi làm theo quy định chung.

Điểm đáng nói nhứt không nằm ở con số 902 căn, mà ở chỗ bỏ khâu bốc thăm. Lâu nay, người dân phố cổ vẫn phải bốc thăm như mọi đối tượng khác, mà tỉ lệ chọi thì cao, nên ngày được dọn đi cứ bấp bênh. Đề án giãn dân phố cổ từ năm 2013 vẫn chưa thi hành được vì chưa có quỹ nhà sẵn sàng. Nay có quỹ nhà và cơ chế riêng, cánh cửa mới thật sự mở ra. Nhưng cũng vì vậy, khâu xét chọn càng cần công bằng: Ban Đô Thị của Hội Đồng đã đề nghị làm rõ tiêu chí xét chọn và phương án quản lý nhà ở cũ sau khi giãn dân.

Nói cho công bằng, đây mới là bước đầu: có nghị quyết chưa có nghĩa là có nhà ngay, 552 căn trong năm nay chưa đủ cho 902 hộ. Ấy vậy mà, với những gia đình đã sống chen chúc nhiều năm trong gian nhà chật chội, quyết định ghi rõ 'không qua bốc thăm' đã là một thay đổi lớn: lần đầu tiên, chỗ ở mới không còn là chuyện may rủi, mà xét theo hoàn cảnh thật của từng nhà.