Dầu thế giới lên đỉnh gần nửa năm, xăng trong nhà vừa giảm: chuyện của độ trễ

Cùng một tuần lễ, hai bảng giá đi ngược nhau. Ngoài khơi xa, dầu Brent chốt phiên thứ Sáu 23/10 ở 116,72 đô la một thùng, tăng 3,14% trong ngày và chừng 6% trong tuần — mức đóng cửa cao nhứt kể từ 29/4; dầu WTI của Mỹ cũng lên 103,27 đô. Còn tại các cây xăng trong nước, từ kỳ điều hành 22/10, xăng E5RON92 giảm 1.610 đồng còn 25.361 đồng một lít, xăng E10RON95-III giảm 1.816 đồng còn 25.213 đồng một lít.

Giá dầu thế giới leo thang vì đường biển không còn yên. Lực lượng Houthi tấn công hạ tầng năng lượng của Saudi Arabia; hãng Saudi Aramco phải di tản nhân viên khỏi trụ sở Dhahran hôm 22/10; siêu tàu chở dầu Gem No. 2 trúng vật thể bay không xác định cách Al Jazeera của UAE chừng 13 hải lý, dầu loang ngoài khơi Umm Al Quwain. Hãng theo dõi Kpler đếm được ít nhứt 18 vụ tấn công tàu thương mại trong hai tuần, và lưu lượng dầu qua eo Hormuz — yết hầu của thị trường dầu — giảm hẳn.

Vậy sao trong nước lại giảm? Vì giá cơ sở trong nước tính theo bình quân của kỳ trước: đợt giảm vừa rồi là “hoá đơn” của những ngày dầu còn rẻ, và nó tới trễ một nhịp. Một chi tiết đáng để người đổ xăng để ý: xăng E10 hiện rẻ hơn xăng E5 tới 148 đồng một lít — thứ xăng sinh học nhiều người còn ngần ngại nay lại là lựa chọn nhẹ túi hơn. Ngược lại, dầu diesel tăng 444 đồng lên 29.550 đồng một lít, và diesel mới là nhiên liệu của xe tải, của những chuyến hàng chạy thẳng vào giá rau, giá gạo ngoài chợ.

Kỳ điều hành tới sẽ phải đối diện mặt bằng dầu mới cao hơn hẳn; quỹ bình ổn và nhịp điều hành chỉ đóng vai “van giảm sốc”, làm cú tăng tới chậm và êm hơn, chớ không xoá được xu hướng. Người đi xe máy thấy điều đó ở trụ bơm, người bán hàng thấy ở cước xe, và rốt cuộc người đi chợ thấy ở sạp hàng — mỗi thùng dầu ngoài khơi xa, sau một độ trễ, đều ghé qua bữa cơm trong nhà.