Giá điện giảm 2% từ 1/11, thuế xăng về 0% tới hết năm

Lâu nay, người đi chợ quen nghe giá điện, giá xăng chỉ có một chiều đi lên. Ấy vậy mà, sáng 31/10, tại hội trường Quốc Hội, Phó Thủ Tướng Nguyễn Văn Thắng nêu ra con số ngược lại: giá bán lẻ điện bình quân hướng tới giảm khoảng 2%, về quanh 2.159 đồng một số điện chưa gồm thuế giá trị gia tăng, áp dụng từ 1/11 tới hết 31/3/2027. Con số ấy nhỏ — một nhà dùng 200 số mỗi tháng bớt chừng 9.000 đồng — nhưng sau nhiều năm, hóa đơn điện mới lại được nói tới bằng chữ giảm.

Con số đã thành hình

Được biết, đây là bước tiếp của chuyện trang đã loan ngày 28/10, khi Chánh Phủ mới giao tính phương án mà chưa có con số nào. Nay, phương án đã thành hình và được nêu trước Quốc Hội trong phiên thảo luận kinh tế — xã hội sáng ấy. Cùng lúc, Bộ Trưởng Bộ Tài Chánh Ngô Văn Tuấn cho hay đã có phương án giá điện, và toàn bộ thuế đối với xăng dầu sẽ được đưa về 0%.

Vì sao con số 2% lại đáng kể? Vì nó đi cùng một gói lớn hơn. Từ đầu năm tới nay, Chánh Phủ đã dành trên 64.000 tỉ đồng cho các chánh sách giảm thuế, phí đối với xăng dầu. Từ tháng 11 tới hết năm, ngân sách còn dành khoảng 4.000 tỉ đồng để đưa thuế tiêu thụ đặc biệt của xăng từ 7% về 0%. Trong khi ấy, giá tiêu dùng bình quân 9 tháng tăng 4,52%, còn mục tiêu là 4,5%: hai khoản giảm này, theo tính toán của Chánh Phủ, tạo thêm dư địa khoảng 0,07 điểm phần trăm, trong khi tăng trưởng 9 tháng đạt 9,01%.

Ai được lợi, ai trả giá

Với mỗi nhà, hóa đơn điện tháng 11 nhẹ đi một chút, đúng lúc bước vào những tháng giáp Tết, khi nhà nào cũng chi nhiều hơn thường lệ. Với người đi chợ ở Sài Gòn, cái lợi đi đường vòng: xăng rẻ đi một phần thì cước chở hàng, giá rau, giá cá ngoài chợ cũng bớt sức ép tăng — dù thuế ấy chỉ là một phần trong giá bán lẻ, và giá xăng từng kỳ vẫn theo giá thế giới.

Với tiệm buôn, quán ăn, xưởng may, điện và xăng là khoản chi không tránh được ngày nào — bớt đi 2% cũng là một hơi thở giữa lúc giá đầu vào leo thang cả năm. Mức tăng trưởng 9,01% trong 9 tháng đầu năm cho thấy nền kinh tế vẫn chạy khá — và đợt giảm giá này đi cùng mục tiêu giữ tăng trưởng trên 10% mà vẫn ghìm lạm phát quanh 4,5%.

Sự đánh đổi nói thẳng ra như vầy: tiền giảm cho dân là tiền ngân sách bớt thu, và tiền EVN bớt hưởng. Khoảng 4.000 tỉ đồng thuế xăng là ngân sách hụt đi trong hai tháng cuối năm; giá điện giảm được hay không nằm ở chỗ EVN tiết giảm được bao nhiêu chi phí. Giá thành sản xuất kinh doanh điện năm 2025 là 2.092,70 đồng một số, thấp hơn mức bán lẻ mới 2.159 đồng, nên khoảng giảm này còn nằm trong phần chênh lệch ấy. Nhưng nếu chi phí đầu vào tăng trở lại, mức giảm có thời hạn tới 31/3/2027 sẽ hết hạn đúng lúc nhu cầu điện mùa nóng bắt đầu lên. Được lợi trước mắt mà không lo đường dài thì dễ mừng hụt.

Còn chờ hóa đơn tháng 11

Giảm giá chung thì ai cũng vui, nhưng người dùng nhiều hưởng nhiều, người dùng ít hưởng ít. Nếu đợt giảm này đi cùng một cách phụ giúp có mục tiêu cho hộ nghèo và người chạy xe mưu sinh, thì đồng tiền ngân sách bỏ ra sẽ tới đúng chỗ cần nhứt. Còn bây giờ, điều đáng mừng nhứt vẫn còn ở phía trước: khi hóa đơn tháng 11 về tới tay, con số giảm có hiện ra thật hay không. Trang sẽ loan tiếp khi EVN công bố bảng giá mới.