Trẻ 5–6 tuổi bước vào diện phổ cập mầm non từ 1/11, học phí được miễn, giảm

Một đứa trẻ năm tuổi sáng cắp cặp tới lớp mầm non, nay có thêm một chỗ dựa pháp lý mới. Từ 1/11, việc cho trẻ 5–6 tuổi tới lớp không còn là chuyện khuyến khích chung chung, mà thành diện phổ cập do Nhà nước bảo đảm điều kiện thi hành.

Được biết, Nghị định 353/2026/NĐ-CP của Chánh Phủ, ban hành ngày 11/9, có hiệu lực từ 1/11, thay thế Nghị định 20/2014. Đối tượng phổ cập mầm non là trẻ 5–6 tuổi chưa xong chương trình mầm non. Cùng lúc, nghị định đặt giáo dục bắt buộc cho trẻ 6–14 tuổi chưa xong tiểu học, và cho thanh niên, thiếu niên 11–18 tuổi đã xong tiểu học mà chưa xong trung học cơ sở.

Về quyền lợi, trẻ thuộc diện phổ cập và học sinh trong độ tuổi giáo dục bắt buộc được miễn, giảm, phụ giúp học phí, được phụ giúp chi phí học tập và các chánh sách phụ giúp khác theo pháp luật liên quan. Trẻ học ở cơ sở dân lập, tư thục được Nhà nước phụ giúp học phí, mức phụ giúp do Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định, không vượt quá mức học phí của cơ sở ấy. Người học chương trình xóa mù chữ được phụ giúp tài liệu, học liệu và đồ dùng học tập cần thiết.

Chi tiết đắt giá nhứt nằm ở chỗ: nghị định có hiệu lực không đồng nghĩa phụ huynh phải đăng ký nhập học lại hay làm thêm thủ tục mới cho tất cả trẻ. Thước đo cho chuẩn ấy cũng cụ thể: cấp xã phải huy động ít nhứt 95% trẻ trong độ tuổi tới lớp, riêng xã có điều kiện kinh tế – xã hội đặc biệt khó khăn là 90%, và tỉ lệ trẻ hoàn thành chương trình hằng năm ít nhứt 85%, riêng xã đặc biệt khó khăn là 80%. Cấp tỉnh phải có ít nhứt 90% số xã được công nhận đạt chuẩn.

Vì sao chuyện này đáng bàn? Năm cuối mầm non là bước đệm vào lớp một: trẻ quen nề nếp lớp học, quen chữ, quen số, thì vào tiểu học đỡ chới với. Khi Nhà nước đặt chuẩn huy động tới 95%, trách nhiệm không còn đổ dồn lên vai gia đình, mà chia sang địa phương — phải đủ lớp, đủ cô thì trẻ mới tới lớp được. Ấy vậy mà phụ huynh cũng nên hỏi cho rõ một điều: phổ cập khác với miễn phí hoàn toàn. Miễn, giảm hay phụ giúp bao nhiêu còn tùy đối tượng và quy định pháp luật liên quan, nên hỏi thẳng trường con mình đang học thuộc diện nào, mức nào, để khỏi trông chờ rồi thất vọng.