Triều cường sắp vượt báo động 3: Sài Gòn chuẩn bị ba ngày lội nước

Chưa cần mưa, Sài Gòn vẫn có thể ngập — và đợt ngập sắp tới thuộc loại đáng gờm. Theo dự báo được báo chí trong nước đăng sáng nay, đỉnh triều tại hệ thống sông Sài Gòn đang lên nhanh và sẽ đạt khoảng 1,7 tới 1,75 mét trong các ngày 26 tới 28/10, vượt mức báo động 3 — ngưỡng cao nhứt trong thang cảnh báo triều. Nói nôm na: mực nước sông sẽ cao hơn mặt nhiều con đường ven sông và khu dân cư thấp, và nước sẽ tràn vào theo đúng quy luật của nó, bất kể trời có mưa hay không.

Cơ chế của triều cường không có gì bí ẩn: cuối và đầu tháng âm lịch, lực hút của mặt trăng và mặt trời cộng hưởng làm nước biển dâng cao, đẩy ngược vào các cửa sông; sông Sài Gòn lại uốn khúc qua lòng thành phố nên triều truyền sâu vào nội đô, gặp hệ thống cống thoát có cao trình thấp là tràn ngược ra đường. Điều làm đợt này đáng chú ý không nằm ở một con số kỷ lục, mà nằm ở sự trùng hợp về thời gian: triều đỉnh thường rơi vào sáng sớm và chiều tối — đúng hai khung giờ đông xe nhứt của một đô thị đang quản lý tới 12,77 triệu phương tiện. Một tuyến đường ven sông ngập nửa mét vào 6 giờ chiều không chỉ làm ướt người đi đường; nó làm chết máy hàng loạt xe, ùn tắc lan sang các tuyến song song và biến quãng đường về nhà 30 phút thành hai giờ.

Ba ngày tới là khoảng đệm quý giá để chuẩn bị những việc rất nhỏ mà hiệu quả thật: nhà ở khu trũng kê cao đồ đạc và ổ điện, tiệm buôn ven sông chuẩn bị bao cát và tấm chắn nước ở cửa, người đi làm tính trước lộ trình tránh các tuyến trũng quen thuộc trong hai khung giờ triều lên. Triều cường là thứ thiên tai “có hẹn” hiếm hoi — nó báo trước từng ngày, từng giờ. Ngập vì triều không tránh được, nhưng ướt hết đồ đạc vì không ai buồn chuẩn bị thì tránh được.