Tuổi trẻ của bạn — dùng để làm gì?

Tác giả Huỳnh Chí Viễn là một giáo viên tiếng Anh. Bài viết của ông mở đầu bằng một câu hỏi nghe đơn giản mà ám ảnh nhiều người trẻ: “Mình đang làm gì với tuổi trẻ của mình?” Ông gọi khoảng tuổi từ 15 tới 25 là độ tuổi đẹp nhứt của đời người — vì ở tuổi ấy, người ta chưa có tiền bạc và địa vị, nhưng lại có những thứ quý hơn nhiều: quỹ thời gian, sức khỏe, sự tự do và một tâm hồn trong sáng chưa bị vẩn đục bởi toan tính cơm áo. Nhưng cũng chính vì thế, theo ông, đây là độ tuổi nguy hiểm nhứt: lãng phí những “bảo bối” ấy là bỏ lỡ cơ hội học hỏi và trưởng thành mà sau này không lấy lại được.

Phần giữa bài là mười “mẫu số chung” ông quan sát thấy ở học viên của mình: học vì áp lực gia đình, điểm số và công việc tương lai chứ không có hứng thú; có nhiều thời gian rảnh mà không biết dùng sao cho hiệu quả; có nhiều ước mơ nhưng thiếu kiên nhẫn để biến chúng thành hiện thực; thiếu kỹ năng sống cơ bản để tự chăm sóc bản thân; thiếu kỹ năng giao tiếp xã hội; thiếu tư duy độc lập và phản biện, còn lệ thuộc cha mẹ trong những quyết định quan trọng; ít quan tâm tới các vấn đề xã hội; đời sống tinh thần đơn điệu, khả năng cảm thụ nghệ thuật kém; thờ ơ với kiến thức, coi kiến thức như gánh nặng thay vì đam mê; và thiếu một người đi trước dẫn đường, giúp trả lời những câu hỏi “tại sao?”. Trong mười điều ấy, tác giả nói ông lo nhứt hai điều cuối — coi nhẹ kiến thức và không có người khai sáng — vì chúng giết chết tiềm năng của một con người; ông viết, sự nghèo đói về kiến thức còn tệ hại hơn sự nghèo đói về cơm ăn áo mặc.

Trang đưa bài này vào mục để dành vì giọng của nó: không triết lý cao xa, không lên lớp, chỉ là lời của một người thầy nói với học trò — và vì thế nó hợp với cả hai phía của bàn học. Phụ huynh đọc để hiểu con mình đang kẹt ở đâu; người trẻ đọc để tự soi xem mình có mấy điều trong danh sách mười điều kia. Trang đồng ý với tác giả ở điểm này: gần như mọi điều trong danh sách đều chữa được bằng hai thứ không đắt tiền — một thói quen đọc sách, và một người đi trước chịu khó ngồi xuống trả lời câu hỏi “tại sao?” cho tới cùng.

Đọc toàn văn bản dịch tại Sài Gòn Tân Văn: Tuổi trẻ của bạn — Dùng để làm gì?.